Σήμερα, το κλαδικό Συνδικάτο Φαρμάκου, στα πλαίσια των εκδηλώσεων για τα 100 χρόνια ύπαρξης και δράσης του, πραγματοποίησε εκδήλωση, έξω από τις εγκαταστάσεις του εργοστασίου της ΦΑΡΑΝ, στην Ν. Κηφισιά, για να αποτίσει φόρο τιμής, στους νεκρούς συναδέλφους και συναδέλφισσες μας, που θάφτηκαν σε ένα ακόμα “ατύχημα”, στις πρώην εγκαταστάσεις της ΦΑΡΑΝ, στο σεισμό που έπληξε την Αττική, το 1999. Η σημερινή εκδήλωση ήταν παράλληλα ένας όρκος πίστης και συνέχισης του αγώνα για την ικανοποίηση όλων των σύγχρονων αναγκών μας, ενάντια στο δολοφονικό αστικό κράτος, στην εξουσία του και στα παρακλάδια του, όπως η αστική δικαιοσύνη και ο εργοδοτικός και κυβερνητικός συνδικαλισμός μέσα στους χώρους δουλειάς.
Αρχικά, το λόγο πήρε ο Β. Όψιμος, εργάτης και μέλος της Διοίκησης του επιχειρησιακού σωματείου της ΦΑΡΑΝ την περίοδο εκείνη, όπου στην ομιλία του σημείωσε:
“Συναδέλφισσες, συνάδελφοι
Δύσκολο πολύ να αντικρίζεις τούτο τον τόπο που 25 χρόνια πριν 8 συνάδελφοι και φίλοι δολοφονήθηκαν κυριολεκτικά μέσα στο κτίριο – φέρετρο του εργοστασίου της ΦΑΡΑΝ και δεκάδες άλλοι τραυματίστηκαν. Εργάτριες και εργάτες της παραγωγής, της συσκευασίας, του ποιοτικού ελέγχου, με μέσο όρο ηλικίας τα 35 χρόνια. Ανάμεσα τους και πρωτοπόροι εργάτες που στήριξαν και κράτησαν αταλάντευτα την αγωνιστική γραμμή στο εργοστασιακό σωματείο ενάντια στις επιθέσεις της εργοδοσίας και του εργοδοτικού συνδικαλισμού. Πώς να ξεχάσει κανείς το πηγαίο γέλιο της Αργυρώς, το χαμόγελο και την ηρεμία του Κώστα, την σεμνή παρουσία της Κατερινούλας στο διάλειμμα των 12, λίγες μόνον ώρες πριν τους χάσουμε από κοντά μας; Οδός Αβύσσου αριθμός 0, όπως ο τίτλος του βιβλίου του Λουντέμη, που μου είχε δανείσει ο Κώστας εκείνο το καλοκαίρι και δεν πρόλαβα να του το επιστρέψω.
Αναγκαίος φόρος τιμής ο σημερινός από το κλαδικό Σωματείο και την Ομοσπονδία που οι εργάτες της ΦΑΡΑΝ σέβονταν και τιμούσαν με την ψήφο τους, γιατί βρίσκονταν συνεχώς στο πλάι τους. Ταυτόχρονα και υπόσχεση αγώνα για τα δίκαια της εργατικής τάξης και ευκαιρία καλή να βγάλουμε πολύτιμα συμπεράσματα για το σήμερα και το αύριο της πάλης.
Πρώτο δίδαγμα, δίδαγμα πολύχρονο και επαναλαμβανόμενο. Οι καπιταλιστές δεν θα διστάσουν μπροστά και στο μεγαλύτερο έγκλημα όταν έχει να κάνει με το μεγάλωμα των κερδών τους. Το κεφάλαιο, έγραφε ο Μαρξ «γεννιέται βουτηγμένο από την κορυφή ως τα νύχια στο αίμα και στη βρωμιά και στάζοντας αίμα απ’ όλους τους πόρους….με 300% κέρδος δεν υπάρχει έγκλημα που να μην ριψοκινδυνεύσει να το διαπράξει». Έτσι και η εργοδοσία της ΦΑΡΑΝ γνώριζε πολύ καλά ότι το τριώροφο εργοστάσιο στο οποίο έβαζε τους εργάτες να δουλεύουν ήταν κυριολεκτικά ένας χάρτινος πύργος, με τεράστια προβλήματα στατικότητας από τα γεννοφάσκια του και από μετενέστερες τροποποιήσεις. Φορτωμένο με βαριά μηχανήματα παραγωγής και συσκευασίας στους ορόφους. 13 χρόνια πριν τον σεισμό του 1999, το 1986, όταν η εργοδοσία της ΦΑΡΑΝ διαπραγματευόταν με την τότε «Εθνική Φαρμακοβιομηχανία» την πώληση του κτιρίου, η μηχανικός της ΕΦ που εξέτασε την αντοχή του κτιρίου σε μια «προφητική» έκθεση τελείωνε ως εξής για το κτίριο: «στο μέλλον, με πλήρες φορτίο, δεν θα ήταν ικανό να ανταπεξέλθει κυρίως σε περίπτωση σεισμού». Παρ’ όλα αυτά οι εγκληματίες το κράτησαν σε λειτουργία, άφησαν τους εργάτες να κινδυνεύουν καθημερινά και τσέπωσαν άφθονο ζεστό χρήμα, 1,2 δισεκατομμύρια ευρώ, από τις ασφαλιστικές εταιρείες μετά τον σεισμό!
Δεύτερο δίδαγμα. Το αστικό κράτος ήταν τότε, είναι και θα είναι εχθρικό απέναντι στους εργάτες. Τις μέρες που ακολούθησαν τον σεισμό, όταν πάνω στα ζεστά ακόμα σώματα των δολοφονημένων συναδέλφων μας, η εργοδοσία της ΦΑΡΑΝ επιχειρούσε να κλείσει γρήγορα και στα μουλωχτά τους λογαριασμούς της με τους εργάτες που είχαν επιζήσει και να τους πετάξει στις ουρές της ανεργίας, το υπουργείο Εργασίας με σοσιαλδημοκράτη υπουργό του ΠΑΣΟΚ της έδωσε πλήρη κάλυψη μέσα από τις τριμερείς συναντήσεις – οπερέτα. Καμία δέσμευση για τις οικογένειες των 8 δολοφονημένων συναδέλφων, καμία φροντίδα σε βάθος χρόνου για τους συναδέλφους τραυματίες με αναπηρίες και σοβαρά ιατρικά προβλήματα, καμία μέριμνα για την απορρόφηση των απολυμένων την ώρα που η εργοδοσία της ΦΑΡΑΝ είχε ήδη δώσει όλη την παραγωγή της σε άλλες φαρμακοβιομηχανίες, φυσικά με κέρδη για την ίδια.
Το διάστημα μετά το σεισμό, όμως, ένα ακόμα παρακλάδι του αστικού κράτους, η δικαιοσύνη, απέδειξε πόσο τυφλή είναι, πόσο ταξική είναι όταν πρόκειται για τα εργατικά συμφέροντα. «Έγκλημα και…μη τιμωρία», όπως έγραψε ο Ριζοσπάστης. Αφού μετέτρεψε τις αρχικές κατηγορίες ενάντια στην εργοδοσία της ΦΑΡΑΝ από ανθρωποκτονία από πρόθεση σε πλημμέλημα, επέβαλλε τελικά ποινές – χάδια, παρόμοιες με αυτές τροχαίων ατυχημάτων, εξαγοράσιμες για μια χούφτα ευρώ την μέρα.
Τρίτο δίδαγμα. Την αντεργατική «αγία τριάδα» που έδρασε από κοινού συμπλήρωνε ένα ακόμα μέλος – η εργοδοτική πλειοψηφία της διοίκησης του εργοστασιακού σωματείου. Παλιοί «συνδικαλιστές» και τότε στελέχη της ΦΑΡΑΝ που είχαν δραστηριοποιηθεί το διάστημα πριν τον σεισμό για να χτυπήσουν και να ανατρέψουν με άθλιες μεθοδεύσεις την ταξική πλειοψηφία που είχαν επιλέξει οι εργάτες στη διοίκηση του σωματείου. Ο εκφυλιστικός ρόλος τους είχε φυσιολογική κατάληξη τη στάση που κράτησαν μετά το σεισμό, αποδυναμώνοντας τις αντιδράσεις των εργαζομένων και κοροϊδεύοντας τους για δήθεν φιλεργατικές λύσεις στην συμπαιγνία των «κοινωνικών εταίρων», σπρώχνοντας τους στο Ταμείο Ανεργίας και βοηθώντας να ξεπλυθούν οι εγκληματικές ευθύνες της εργοδοσίας για το κτίριο-φέρετρο.
Τρία διδάγματα εξαιρετικά πολύτιμα για το σήμερα και το αύριο.
Συνάδελφοι, σας θυμόμαστε για μια ακόμα φορά. Σας έχουμε πάντα κοντά μας στους αγώνες μας. Στις 7 του Σεπτέμβρη του 1999 δώσατε μια άνιση μάχη. Όχι γιατί το φυσικό φαινόμενο ήταν παντοδύναμο και ανίκητο, αλλά γιατί είχατε απέναντι σας μια χούφτα ανθρωπόμορφα τέρατα που μπροστά στα κέρδη τους παζάρευαν καθημερινά τις ζωές σας, τις ζωές όλων μας στο εργοστάσιο. Τα όνειρα σας ζητάνε εκδίκηση και θα την έχουν.”
Στη συνέχεια, το λόγο πήρε ο Β. Ζέρβας, Αντιπρόεδρος του Συνδικάτου Φαρμάκου Αττικής, όπου στην ομιλία του, σημείωσε:
“Συναδέλφισσες, συνάδελφοι, φίλοι και φίλες.
Βρισκόμαστε σήμερα εδώ, στην σεμνή εκδήλωση με την οποία ανοίγει και το πρόγραμμα των εκδηλώσεων για τα 100 χρόνια ζωής και δράσης του Συνδικάτου μας για το αυτονόητο καθήκον και χρέος μας να τιμήσουμε τους οκτώ συναδέλφους και συναδέλφισσες που έχασαν τη ζωή τους στον χώρο του εργοστασίου της ΦΑΡΑΝ στον φονικό σεισμό του 1999 ενώ πάνω από δέκα τραυματίστηκαν σοβαρά.
Ένα εργοδοτικό και κρατικό έγκλημα που δεν έρχεται μόνο από το παρελθόν αλλά με τραγικό τρόπο θυμίζει και το παρόν που ζουν σήμερα οι εργαζόμενοι στους χώρους δουλειάς: Μέτρα υγείας και ασφάλειας που θεωρούνται «κόστος», ελλείψεις σε μέσα και προσωπικό σε υπηρεσίες όπως η Επιθεώρηση Εργασίας που λειτουργούν ως «πράσινο φως» για την εργοδοτική ασυδοσία. Αλλά και εντατικοποίηση, ατέλειωτες ώρες δουλειάς, γενίκευση της εργολαβοποίησης, διαρκής πίεση από την εργοδοσία για αύξηση της παραγωγικότητας. Για να μεγαλώνουν τα κέρδη τους που βγαίνουν με την δουλειά και τον ιδρώτα των εργαζομένων ενώ οι ίδιοι αγωνίζονται καθημερινά να βγάλουν ακόμα και το μήνα.
Τα παραπάνω, είναι μερικά από όσα μετατρέπουν διαχρονικά πολλούς χώρους δουλειάς σε «αρένες θανάτου», με τους εργαζόμενους να ξεκινούν από το σπίτι-όπως έκαναν και εργαζόμενες και οι εργαζόμενοι της ΦΑΡΑΝ εκείνο το πρωί του Σεπτέμβρη το 1999-για το μεροκάματο και να μην ξέρουν αν θα επιστρέψουν όρθιοι και αρτιμελείς. Και είναι ακριβώς τα ίδια που αποτελούν εργαλεία θωράκισης της κερδοφορίας για τους επιχειρηματικούς ομίλους. Είναι χαρακτηριστικό, ότι για το 2023 αναγγέλθηκαν σχεδόν 15.000 εργατικά «ατυχήματα» (14.920), σημειώνοντας νέο ρεκόρ, από το 2000, το πρώτο έτος που έγινε ολοκληρωμένη καταγραφή ενώ μόνο για το πρώτο εξάμηνο του 2024 έχουν καταγραφεί 7.800 εργατικά «ατυχήματα».
Αποδεικνύεται, ότι στο σημερινό εκμεταλλευτικό σύστημα, η ανθρώπινη ζωή, η προστασία της στον τόπο δουλειάς μπαίνει στο ζύγι του κόστους – οφέλους, το οποίο υπηρετεί και η στρατηγική για πάμφθηνη εργατική δύναμη, στρατηγική που υπηρέτησαν και υπηρετούν και όλες οι κυβερνήσεις και η Ε.Ε μέχρι και σήμερα. Αποδεικνύεται ότι, παρά την διαρκή προσπάθεια της εργοδοσίας, των κομμάτων και των μέσων ενημέρωσης που την υπηρετούν να κρυφτεί η αλήθεια και να παρουσιαστούν τα εργατικά «ατυχήματα» ως «ανθρώπινο λάθος», «μεμονωμένα περιστατικά», «κακιά στιγμή» κ.α είναι συνέπεια των ανύπαρκτων μέτρων υγιεινής και ασφάλειας στην εργασία.
Αυτό έδειξε, με τη δική του μακάβρια μορφή, και ο καταστροφικός σεισμός του 1999, με θύματα τους εργαζόμενους συνάδελφους μας της ΦΑΡΑΝ αλλά και δεκάδες εργαζόμενους σε «χάρτινα» κτίρια-φέρετρα όπως στην «Ρικομέξ», στην εταιρεία «Φουρλής», σε «ΒΙΟΚΥΤ» «Φιλοπλάστ ΕΠΕ», «Παπουτσάνης».
Έδειξε την εγκληματική απουσία πολιτικής για την αντισεισμική θωράκιση και προστασία από όλες διαχρονικά τις κυβερνήσεις. Η αιτία είναι η ίδια που οδηγεί και σήμερα σε έλλειψη μέτρων ασφάλειας στο σιδηρόδρομο, στα σχολεία, στην αντιπλημμυρική προστασία, στην αντιπυρική προστασία, γενικά στα μέτρα ασφάλειας στους χώρους δουλειάς. Είναι η ίδια αιτία που στην πρώτη βροχή πνιγόμαστε και στον πρώτο καύσωνα καιγόμαστε. Οι ζωές μας υπολογίζονται σε χρήμα. Είναι η ακόρεστη δίψα της εργοδοσίας για κέρδη, δίψα που βλέπει την ζωή και την ασφάλεια των εργαζομένων σαν κόστος. Αυτήν την δίψα καλύπτει και προστατεύει η επιλεκτική ανικανότητα του κράτους και όλων των κυβερνήσεων.
Ενώ με βάση την πρόοδο της επιστήμης και της τεχνολογίας υπάρχουν μέτρα που μπορεί να ληφθούν ώστε οι εργαζόμενοι να είναι ασφαλείς στην εργασία, το εάν θα ληφθούν ή όχι καθορίζεται από το εάν συμφέρει ή όχι τα κέρδη της εργοδοσίας. Κι επειδή αυτά τα μέτρα αποτελούν πρόσθετο κόστος για τα αφεντικά, απουσιάζουν σχεδόν στο σύνολο των χώρων δουλειάς.
Όλες οι κυβερνήσεις μέχρι σήμερα, εφάρμοσαν μια πολιτική με βάση τις κατευθύνσεις της ΕΕ που υπηρετεί τις ανάγκες της κερδοφορίας της εργοδοσίας που ενίσχυσε την ασυδοσία της. Από την ΦΑΡΑΝ που από το 1986, 13 ολόκληρα χρόνια πριν τον σεισμό του 1999, υπήρχε μελέτη που σημείωνε ότι το κτίριο στο μέλλον «δεν θα ήταν ικανό να ανταπεξέλθει κυρίως σε περίπτωση σεισμού» μέχρι τα Τέμπη, που λιγότερο από ένα μήνα πριν το «ατύχημα», οι εργαζόμενοι σιδηροδρομικοί προειδοποιούσαν για «το δυστύχημα που έρχεται», κάθε κυβέρνηση έπαιρνε και παίρνει τη σκυτάλη από την προηγούμενη και συνεχίζει η και κλιμακώνει στην ίδια αντιλαϊκή κατεύθυνση των εγκληματικών ευθυνών για την ελλιπή και πολλές φορές ανύπαρκτη προστασία της ζωής και ασφάλειας των εργαζομένων και του λαού.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα η απουσία ουσιαστικού ελέγχου στην εργοδοσία για την εφαρμογή ακόμα και της υπάρχουσας νομοθεσίας για την υγεία και ασφάλεια στην εργασία. Οι έλεγχοι που γίνονται για τις αιτίες των εργατικών ατυχημάτων δεν προσανατολίζονται στην εργοδοτική ευθύνη, συχνά υπάρχει προσπάθεια μετατόπισης της ευθύνης στις πλάτες του εργαζόμενου που έπαθε το «ατύχημα», στον Τεχνικό Ασφάλειας κ.ά. Η τωρινή υποτίμηση του ρόλου της Επιθεώρησης Εργασίας, η υποστελέχωση και η μετατροπή της σε «Ανεξάρτητη Αρχή» επιδεινώνει ακόμα περισσότερο την κατάσταση.
Η σημερινή εκδήλωση μνήμης για τους συναδέλφους που έχασαν την ζωή τους το 1999, μας θυμίζει πως και ο δικός μας κλάδος, ο κλάδος του Φαρμάκου, ποτέ δεν ήταν εξαίρεση από όλα τα παραπάνω, παρά τα μεγάλα λόγια της εργοδοσίας και των κυβερνήσεων της. Σήμερα, ενώ ο κλάδος βρίσκεται σε διαρκή ανάπτυξη και καθημερινά ακούμε για ρεκόρ κερδών & νέες επενδύσεις, έχουμε και πρόσφατα εργατικά ατυχήματα σε εργοστάσια που είχαν σαν αποτέλεσμα συνάδελφοι μας να χρειαστούν νοσηλεία για να μπορέσουν να αποφύγουν τον κίνδυνο αλλά και σοβαρές επαγγελματικές ασθένειες οι οποίες είναι αποτέλεσμα των ιδιαιτεροτήτων του κλάδου.
Εργατικά ατυχήματα συμβαίνουν καθημερινά όμως οι εργοδότες έχουν την “πολυτέλεια” να μην τα δηλώνουν, με την ανοχή του κράτους που ευθύνεται για την υποστελέχωση και υπολειτουργία των αρμόδιων ελεγκτικών μηχανισμών αλλά και με την αποπομπή του κλάδου από τα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα κατ΄ εντολή των εργοδοτών.
Το Συνδικάτο μας, όλα αυτά τα χρόνια (και την περίοδο του εργοδοτικού εγκλήματος στην ΦΑΡΑΝ), βρίσκεται, μαζί με την Ομοσπονδία του κλάδου, ταξικά επιχειρησιακά σωματεία και το ΠΑΜΕ στην πρώτη γραμμή για να γίνουν όλες οι απαραίτητες ενέργειες για να αποφευχθούν αντίστοιχα «ατυχήματα». Αυτός ο αγώνας είναι περισσότερο από ποτέ επίκαιρος σήμερα, σήμερα που κλιμακώνεται ο «πόλεμος» της εργοδοσίας, του κράτους και των κυβερνήσεων της ενάντια και στην ζωή, την προστασία της ασφάλειας και την υγείας των εργαζομένων στους χώρους δουλειάς. Αγώνας για:
-Άμεσα μέτρα προστασίας για όλους τους εργαζόμενους με ευθύνη των εργοδοτών
-Να στελεχωθούν όλες οι αρμόδιες υπηρεσίες ώστε να κάνουν ουσιαστικούς ελέγχους και να παίρνονται όλα τα αναγκαία μέτρα
-Λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων για την πρόληψη εργατικών ατυχημάτων και επαγγελματικών ασθενειών, με ουσιαστικό έλεγχο της εργοδοτικής ευθύνης
-Αποφασιστική ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού και της υλικοτεχνικής υποδομής της Επιθεώρησης Εργασίας
-Συστηματική παρακολούθηση της υγείας των εργαζομένων ανάλογα με τον επαγγελματικό κίνδυνο, με δωρεάν ιατρικές εξετάσεις και ιδιαίτερη φροντίδα
-Ουσιαστική καταγραφή εργατικών ατυχημάτων και επαγγελματικών ασθενειών
-Πλήρη κάλυψη των αναγκών των εργαζομένων από τον επαγγελματικό κίνδυνο με ευθύνη του κράτους και αποκλειστική επιβάρυνση του κεφαλαίου
-Πλήρη και απολύτως δωρεάν κάλυψη της νοσοκομειακής και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, της ιατρικής αποκατάστασης σε περίπτωση εργατικού ατυχήματος ή επαγγελματικής ασθένειας. Πλήρεις αποδοχές για τους εργαζόμενους για όλο το διάστημα απουσίας από την εργασία λόγω εργατικού ατυχήματος ή επαγγελματικής ασθένειας
-Πλήρης σύνταξη γι’ αυτούς που δεν μπορούν να εργαστούν ή στις οικογένειές τους σε περίπτωση θανάτου
Τιμούμε με την σημερινή σεμνή εκδήλωση μνήμης τους συναδέλφους μας που έχασαν την ζωή τους το 1999 στην ΦΑΡΑΝ και δίνουμε και από εδώ την υπόσχεση ότι θα συνεχίσουμε με ακόμα μεγαλύτερη αποφασιστικότητα τον αγώνα στον κλάδο του φαρμάκου για μέτρα υγιεινής και ασφάλειας στους χώρους δουλειάς, αυξήσεις στους μισθούς, συλλογικές συμβάσεις εργασίας. μέσα από την οργανωμένη και μαζική πάλη, υπερασπιζόμενοι αποκλειστικά τα συμφέροντα μας, την ζωή και την ασφάλεια μας, την δική μας και των συναδέλφων μας.
Καλούμε και από εδώ όλους τους συναδέλφους του κλάδου σε μαχητική, αγωνιστική διεκδίκηση για την προστασία της ζωής και της υγείας μας, την πρόληψη και αντιμετώπιση του επαγγελματικού κινδύνου. Καλούμε και από εδώ όλους τους συναδέλφους να δυναμώσουν την συσπείρωση στο κλαδικό Συνδικάτο, για να βάλουμε μπροστά τις δικές μας ανάγκες, για να γίνουν οι δικές μας ανάγκες μας η ζωντανή ιστορία των διεκδικήσεων για όλα όσα μας ανήκουν και πάνω από όλα για την ζωή, την ασφάλεια και την προστασία της υγεία μας.
Αυτός είναι και ο διαρκής φόρος τιμής στους νεκρούς συναδέλφους μας, σε όλους τους νεκρούς της τάξης μας που έχασαν την ζωή τους στα εργοδοτικά-κρατικά εγκλήματα.
Η τα κέρδη τους ή οι ζωές μας!“
Στη συνέχεια, το λόγο πήρε η Ζ. Σώκου, Πρόεδρος της ΟΕΦΣΕΕ εκείνη την περίοδο, όπου μεταξύ άλλων τόνισε οτι η πάλη για τα σύγχρονα δικαιώματα μας, για την υγιεινή και την ασφάλεια στους χώρους δουλειάς ήταν και είναι πάντα επίκαιρη και οτι πρέπει να γίνει υπόθεση όλων των εργαζόμενων του κλάδου. Παράλληλα, στην τοποθέτηση της τόνισε την διαρκή πάλη ενάντια στον εργοδοτικό και κυβερνητικό συνδικαλισμό, που όπως και στη ΦΑΡΑΝ τότε, αλλά και σήμερα λειτουργεί ως το μακρύ χέρι της εργοδοσίας, του κράτους της και των μηχανισμών του ενάντια στους εργαζόμενους και στα δικαιώματα τους.
Στο τέλος της εκδήλωσης φόρου τιμής, εκ μέρους του Συνδικάτου Φαρμάκου Αττικής, τοποθετήθηκε τιμητική πλάκα για τους αδικοχαμένους συναδέλφους και συναδέλφισσες μας, ενώ κρατήθηκε και ενός λεπτού σιγή.
