Στον τοίχο της Καισαριανής μάς φέραν από πίσω
κ’ ίσα έν’ αντρίκιο ανάστημα ψηλώσαν το σωρό.*
Με ρίγος αντικρίσαμε για πρώτη φορά τις φωτογραφίες, που είδαν το φως της δημοσιότητας και αφορούν τις τελευταίες στιγμές των 200 κομμουνιστών πριν την εκτέλεσή τους από τους ναζί κατακτητές στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την 1η Μάη του 1944, οι οποίοι με αγέρωχο βλέμμα αντίκρισαν τον θάνατο.
Πολλοί από τους 200 ήταν εργάτες, οργανωμένοι στα σωματεία τους, πρωτοπόροι στους αγώνες για ψωμί, δικαιώματα και ζωή με αξιοπρέπεια. Ήταν μέλη και στελέχη σε συνδικάτα, όπως των οικοδόμων, του επισιτισμού, των λογιστών. Οι ήρωες της Καισαριανής δεν ήτανε μονάδες. Ήταν συνδικαλιστές, αγωνιστές, κομμουνιστές που τους ρίξανε στις φυλακές, όχι μόνο οι ναζί αλλά και οι ελληνικές κυβερνήσεις ήδη από την περίοδο της δικτατορίας του Μεταξά (1936-1939).
Τα ντοκουμέντα αυτά αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ηρωικής πάλης και των θυσιών των χιλιάδων κομμουνιστών και λαϊκών αγωνιστών. Των ανθρώπων που τη δεκαετία του 1940 έδωσαν το αίμα τους και έπεσαν μαχόμενοι στα βουνά, στα εκτελεστικά αποσπάσματα (Γουδή, Παύλου Μελά, Επταπύργιο), στις φυλακές (Κέρκυρας, Αίγινας, Ακροναυπλίας κ.α.), στα στρατόπεδα συγκέντρωσης (Μακρόνησος, Γυάρος κ.α.), στους τόπους εξορίας (Άη Στράτης, Ικαρία, Χίος κ.ά.).
Αποτελούν έμπνευση για τις νεότερες γενιές σε μια εποχή που τα σύννεφα ενός γενικευμένου ιμπεριαλιστικού πολέμου πυκνώνουν απειλητικά. Τη στιγμή που οι κυβερνήσεις, σε Ελλάδα και ΕΕ, μας καλούν να συνηθίσουμε την εικόνα των «φέρετρων με σημαίες», οι φωτογραφίες αυτές αποκτούν τεράστια αξία, αποτελούν πηγή ιστορικής γνώσης και έμπνευσης για το σήμερα και το αύριο.
Ως Πανελλήνιο Σωματείο Έκτακτου Προσωπικού Υπουργείου Πολιτισμού παίρνουμε ξεκάθαρη θέση. Αυτά τα σπάνια ιστορικά ντοκουμέντα ανήκουν στην ιστορία του εργατικού – λαϊκού κινήματος και ως τέτοια πρέπει να αξιοποιηθούν. Πρέπει να αποκτηθούν άμεσα από το κράτος και να αποδοθούν εκεί όπου ανήκουν στο Μουσείο Εθνικής Αντίστασης του Δήμου Καισαριανής, στον Δήμο Χαϊδαρίου και στο ΚΚΕ, μέλη του οποίου ήταν οι εκτελεσμένοι, για να είναι προσβάσιμα σε όλο τον λαό.
Παράλληλα, καταγγέλλουμε απερίφραστα τον βανδαλισμό του μνημείου των εκτελεσθέντων της Καισαριανής από φασιστοειδή! Όπως και την πολιτική ηγεσία του ΥΠΠΟ που αποδίδει στους εκτελεσμένους τον χαρακτηρισμό “πατριώτες”, απαλείφοντας σκοπίμως τη λέξη κομμουνιστές!
Με αφορμή το παλλαϊκό αίσθημα για προστασία των εν λόγω ντοκουμέντων, καλούμε την ηγεσία του Υπουργείου Πολιτισμού να λάβει επιτέλους μέτρα για την προστασία τόσο των κινητών αντικειμένων, όσο και των Τόπων Ιστορικής Μνήμης από την περίοδο της Αντίστασης, χαρακτηρίζοντας τους ως τέτοιους, όσους δεν έχουν χαρακτηριστεί ή έχουν αποχαρακτηριστεί (Γυάρος). Να σταματήσει κάθε σχεδιασμός για επιχειρηματική αξιοποίησή τους. Να δρομολογηθεί η αποκατάσταση, η ανάδειξη και η προσβασιμότητα στους χώρους μαρτυρίου χιλιάδων κομμουνιστών και άλλων λαϊκών αγωνιστών, και να αποτελέσουν πηγή ιστορικής γνώσης και έμπνευσης για το σήμερα, το αύριο, για τις νέες γενιές.
Είναι οξύμωρο, την ώρα που το Υπουργείο Πολιτισμού δαπανά δεκάδες εκατομμύρια ευρώ για την αποκατάσταση των παλατιών των μοναρχών, των εκμεταλλευτών του λαού που εγκατέλειψαν την χώρα την περίοδο της ναζιστικής κατοχής, οι τόποι μαρτυρίου, εκτελέσεων, εξορίας, φυλάκισης για χιλιάδες κομμουνιστές και λαϊκούς αγωνιστές, που αγωνίστηκαν ενάντια στον φασισμό και την εκμετάλλευση, να αφήνονται στην απόλυτη εγκατάλειψη.
Το σωματείο μας το επόμενο διάστημα θα αναλάβει πρωτοβουλίες με σκοπό να γίνουν ευρύτερα γνωστές οι ηρωικές αυτές σελίδες της ιστορίας του λαού μας και να αποδοθεί τιμή σε όλους εκείνους που έδωσαν τη ζωή τους για την ελευθερία της χώρας μας, ανάμεσά τους και οι 200 της Καισαριανής.
*Απόσπασμα από το ποίημα του Ν. Καββαδία «Federico Garcia Lorca»
